Uitvoering amendement participatie grondstoffenplan en beleidsmatige weging enquête-uitkomsten

9 maart 2026 13:37
Detailrapport Vraag en antwoord los v/h Raadsplein (ID 970)
Veld Waarde
Datum vraag 14-02-2026
Onderwerp Uitvoering amendement participatie grondstoffenplan en
beleidsmatige weging enquête-uitkomsten
Fractie(s) LEV
Deadline 02-03-2026
Vraag en antwoord Vraag 1.
Kan het college concreet toelichten op welke wijze uitvoering is
gegeven aan het unaniem aangenomen amendement van 25
september 2025, waarin is opgedragen om naast een digitale
enquête ook fysieke participatievormen in verschillende kernen van
de gemeente te organiseren?
Antwoord 1:
Er zijn een viertal fysieke bijeenkomsten georganiseerd. Twee
bijeenkomsten voor ondernemers en twee bijeenkomsten voor
bewonersgroepen. Hieronder een overzicht van de bijeenkomsten:
- Ondernemers en zzp’ers inzake vis gerelateerd bedrijfsafval.
- Ondernemers die bedrijfsafval brengen op milieustraten.
- Bewoners van het Oorgat, Kathammerzeedijk 1 t/m 30 en
Noordeinde 95 t/m 106 inzake inzameling restafval middels
verzamelcontainer of minicontainers.
- Bewoners Oosthuizen inzake inzameling restafval middels
ondergrondse containers of minicontainers.
Daarnaast konden bewoners nog langs komen op fysieke
spreekuren in Edam, Volendam en Oosthuizen.

Vraag 2.
Het amendement noemt expliciet inloopbijeenkomsten in
verschillende kernen en dialoog over de voorgestelde maatregelen.
Waarom is gekozen voor uitsluitend vier doelgroepgerichte
bijeenkomsten, en waarom zijn geen open inloopbijeenkomsten
georganiseerd waarin inwoners breder in gesprek konden over het
volledige maatregelenpakket?
Antwoord 2:
Er zijn fysieke inloopmogelijkheden georganiseerd in Edam,
Volendam en Oosthuizen. Per kern kon men gedurende 3 uur langs
komen in de bibliotheken van Edam en Volendam of in de kantine
van de sporthal in Oosthuizen. Daarnaast zijn er ook bijeenkomsten
georganiseerd voor specifieke doelgroepen om informatie op te
halen voor specifieke voorstellen voor het grondstoffenplan.

Vraag 3.
Gelet op de gerapporteerde opkomst (1 ondernemer, 0
ondernemers, 0 bewoners en 8 bewoners), is het college van
oordeel dat hiermee voldoende invulling is gegeven aan de

9 maart 2026 13:37
Pagina 2

bedoeling van het amendement om draagvlak en dialoog te
versterken? Zo ja, waarop baseert het college dit oordeel?
Antwoord 3:
Voor de bijeenkomsten zie antwoorden op de vragen 2 en 3. Het is
vervolgens aan de bewoners en ondernemers of men gebruik wil
maken van de mogelijkheden.

Vraag 4.
Kan het college bevestigen dat de digitale enquête geen statistisch
gewogen steekproef betreft, maar een open participatie waarbij
circa 15% van de aangeschreven huishoudens heeft gereageerd?
Antwoord 4:
Dat klopt. Voor dit soort participatie wordt doorgaans een gewenst
betrouwbaarheidsniveau van 95% gehanteerd om statistisch
verantwoorde uitspraken te kunnen doen over een populatie. Op
basis van de omvang van de onderzoekspopulatie (16.164
huishoudens en 4.910 bedrijven) en het aantal respondenten (2.476
inwoners en 298 ondernemers) kan de foutmarge worden
berekend. Op basis van deze uitgangspunten moeten de uitkomsten
met betrekking tot inwoners op totaalniveau worden gelezen met
een maximale foutmarge van 2%. Dat wil zeggen dat wanneer een
resultaat 50% is, deze in werkelijkheid tussen de 48% en 52% kan
liggen. De uitkomsten met betrekking tot ondernemers moeten
worden gelezen met een maximale foutmarge van 6%.

Vraag 5:
Is onderzocht of de non-respons (circa 85%) systematisch afwijkt
van de respondenten?
Antwoord 5:
Zie antwoord vraag 4.

Vraag 6.
In de raadsinformatiebrief wordt gesteld dat de uitkomsten zijn
“meegenomen in de totale afweging”. Kan het college per
voorgenomen maatregel aangeven op welke onderdelen de
enquête-uitkomsten doorslaggevend zijn geweest, op welke
onderdelen zij niet leidend zijn geweest?
Antwoord 6:
Dat kan niet worden aangegeven. Het college heeft het
grondstoffenplan namelijk nog niet definitief vastgesteld.

Vraag 7.
Is in de enquête expliciet gevraagd naar draagvlak voor
tariefdifferentiatie (diftar), betalen naar gebruik of variabele heffing
per lediging/kilo? Zo ja, wat waren de exacte uitkomsten per vraag?
Antwoord 7:
In de bijlage van de raadsinformatiebrief "stand van zaken en
vervolgproces grondstoffenplan" van 10 februari 2026 staan de
exacte vragen en uitkomsten aangegeven.

Vraag 8.

9 maart 2026 13:37
Pagina 3

In het participatievoorstel wordt het uitgangspunt “de vervuiler
betaalt” genoemd. Kan het college aangeven of dit uitgangspunt
reeds door de raad als beleidskader is vastgesteld, en zo ja, in welk
besluit en op welke datum?
Antwoord 8:
De partijen in de gemeenteraad zijn op 30 januari 2025 gevraagd
om een mondelinge zienswijze te geven op verschillende varianten
voor het grondstoffenplan. Daarbij heeft een overgrote
meerderheid van de partijen aangegeven dat "de vervuiler moet
betalen". Dit is geen vastgesteld beleidskader maar een
uitgangspunt, zoals in de vraag ook al wordt aangegeven.

Vraag 9.
Kan het college toelichten waarom is gekozen voor een extern
participatieonderzoek van circa €15.000, hoe de proportionaliteit
van deze kosten is beoordeeld, en hoe wordt gewaarborgd dat de
uitkomsten beleidsmatig voldoende robuust zijn voor
besluitvorming met mogelijke financiële gevolgen voor inwoners?
Antwoord 9:
De gemeente heeft geen personele capaciteit en programmatuur
om een digitale enquête onder alle huishoudens en ondernemers te
houden, waarbij niet alleen algemene vragen worden gesteld, maar
ook specifieke vragen aan bepaalde bewonersgroepen, met daarbij
de zekerheid van anonimiteit. Of de uitkomsten van het
participatieonderzoek vervolgens voldoende robuust zijn voor
besluitvorming is niet afhankelijk van het feit of dit plaatsvindt door
een extern bureau of niet. Dat is afhankelijk van de respons van
bewoners en ondernemers.
Bijlage(s) Amendement participatie grondstoffenplan
Bijlage 2_ O4281-02 Voorstel participatie-onderzoek
grondstoffenplan (1)
LEV Toelichting enquête afvalscheiding en beleidsduiding (1)
RIB Stand van zaken en vervolgproces grondstoffenplan 2026-2030

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

Gemeente Edam-Volendam
Gemeenteraad
Postbus 180
1130 AD VOLENDAM

Datum: 10 februari 2026
Onderwerp: stand van zaken en vervolgproces grondstoffenplan 2026-2030
Zaaknummer: Z24143481

Geachte leden van de raad,

Het afgelopen jaar zijn we bezig geweest met het opstellen van een nieuw grondstoffenplan voor de
periode 2026-2030. Voor dit nieuwe grondstoffenplan is veel gesproken over de afvalinzameling, het
openhouden van de milieustraten en het innemen van bedrijfsafval, inclusief de daaraan verbonden
kosten en opbrengsten. Middels deze raadsinformatiebrief willen wij u informeren over de stand van
zaken van de afvalinzameling, het innemen van bedrijfsafval, de milieustraten, de uitkomsten van de
participatie voor het grondstoffenplan, het grondstoffenplan zelf en het vervolgproces.

Afvalinzameling
Uit de participatie-enquête komt naar voren dat de inwoners van de gemeente Edam-Volendam over
het algemeen (zeer)tevreden zijn over de huidige afvalinzameling, inclusief grof afval. Ze waarderen het
met een 7,9 als rapportcijfer. Men ervaart de afvalinzameling als betrouwbaar, duidelijk en voldoende
frequent. Containers worden op tijd geleegd, GFT en restafval worden volgens een herkenbaar schema
opgehaald en veel mensen geven aan dat zij hun afval altijd goed kwijt kunnen. Vooral de ondergrondse
containers en de milieustraat worden vaak als pluspunten genoemd. Ze zorgen voor minder rommel op
straat, minder overlast van dieren en geven inwoners het gevoel dat de gemeente netjes en schoon is.

Ondanks het goede rapportcijfer zijn er nog wel een aantal aandachtpunten naar voren gekomen, zoals
ondergrondse containers die vol, verstopt of geblokkeerd zijn, de onduidelijkheid waarom plastic, blik
en drankkartons (PMD) niet apart worden ingezameld en de onduidelijkheid van de regels voor het
aanbieden van grof afval. Tot slot leeft er nog een gevoel van ongelijkheid vanuit de dorpen van de
voormalige gemeente Zeevang met Edam en Volendam (lagere frequentie, maar dezelfde heffing). In
het nieuwe grondstoffenplan zal worden ingegaan op de genoemde aandachtspunten.

Bedrijfsafval
In de huidige situatie neemt de gemeente bedrijfsafval in op de milieustraten in Volendam en
Oosthuizen en wordt er voor bedrijven die dat willen het bedrijfsafval opgehaald via de gemeente.
Daarnaast kunnen visverwerkende bedrijven hun vis gerelateerde afval storten bij Kras Recycling.
Bedrijven en zzp’ers die hier gebruik van maken hebben een overeenkomst met de gemeente. Het
innemen en regelen van bedrijfsafval is géén gemeentelijke taak en is in de huidige situatie niet
kostendekkend. De bedrijven die bedrijfsafval aanbieden bij de milieustraten of Kras Recycling
waarderen dit met een 7,7 als rapportcijfer. De locaties worden ervaren als netjes, overzichtelijk en

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

goed ingericht voor gescheiden afvalstromen. Medewerkers op de milieustraten worden vrijwel altijd
omschreven als vriendelijk, behulpzaam en duidelijk in hun aanwijzingen. Voor veel ondernemers
verloopt het brengen van afval hierdoor vlot en zonder problemen. Ook de toegankelijkheid van de
locaties, zoals bereikbaarheid en indeling, wordt vaak positief genoemd.

Inzake het storten van vis gerelateerd afval worden er gesprekken gevoerd met Kras Recycling. Zij geven
aan op hun locatie te willen investeren in het innemen van het vis gerelateerd afval door betere
voorzieningen, inclusief controle en registratie. De gemeente vindt dit een goede ontwikkeling en zal
dan zelf afzien van het innemen van vis gerelateerd afval.

Milieustraten
De milieustraten van de gemeente zijn in Volendam en Oosthuizen. Op beide milieustraten kunnen de
inwoners onbeperkt grof huishoudelijk afval brengen en bedrijven hun bedrijfsafval. Bij de toegang van
de milieustraten is er minimale controle op wie de milieustraten oprijden. Dit gebeurt alleen door het
personeel op de milieustraat. Het kan dan ook gebeuren dat een bezoeker van buiten de gemeente
doorgeeft dat men uit de gemeente komt en daardoor grof afval op de milieustraat stort. Zo nu en dan
is het zo druk dat er überhaupt niet gecontroleerd kan worden wie de milieustraat oprijdt.

Voor het innemen van grof huishoudelijk afval op de milieustraten heeft de gemeente een vergunning.
Deze vergunning dient na een bepaalde periode verlengd te worden. De gemeente is in overleg met de
Omgevingsdienst IJmond voor een update en verlenging van de vergunningen voor de milieustraten
Oosthuizen en Volendam. Voor het innemen van bedrijfsafval heeft de gemeente nog geen vergunning
en wordt dit vooralsnog gedoogd, in afwachting van een definitief besluit van de gemeente over het al-
dan-niet in blijven nemen van bedrijfsafval op de milieustraten. Wanneer besloten wordt dat de
gemeente bedrijfsafval op de milieustraten blijft innemen, mag de kostprijs niet concurrerend zijn met
de markt. De verwachting is dat de prijs bij de gemeente dan 20-50% hoger zal liggen dan bij
marktpartijen. Om bedrijfsafval te mogen blijven innemen zal hier ook een vergunning voor
aangevraagd moeten worden.

Voor het verwerken en transporteren van verschillende afvalstromen vanaf de milieustraten en het ter
beschikking stellen van containers op de milieustraten heeft de gemeente een overeenkomst met
Renewi. Vanaf 2024 is dat middels een overbruggingsovereenkomst. Wij zijn voornemens om een
dienstverleningsovereenkomst met HVC af te sluiten voor de werkzaamheden die Renewi nu nog op de
milieustraten uitvoert. De afweging om dit te doen is vanwege onze huidige verbondenheid met HVC
(de gemeente is aandeelhouder) en onze positieve ervaringen met HVC.

Op beide milieustraten staan opstallen en machines die aan vervanging toe zijn. Op de milieustraat
Oosthuizen zijn alle gebouwen afgeschreven en aan vervanging toe en op de milieustraat Volendam is
met name de weegbrug aan vervanging toe. Afhankelijk van het besluit over het wel of niet innemen
van bedrijfsafval op de milieustraten zal bepaald worden wat voor de toekomst noodzakelijk is en wat
daar de kosten van zijn.

Participatie grondstoffenplan
Voor het nieuwe grondstoffenplan heeft participatie met inwoners, ondernemers en zzp’ers plaats
gevonden middels een digitale enquête en fysieke bijeenkomsten. Alle huishoudens, ondernemers en
zzp’ers hebben een digitale enquête ontvangen die ze anoniem hebben in kunnen vullen. Daarnaast is

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

ook de mogelijkheid geboden om de enquête op papier in te vullen wanneer men dit digitaal niet kon.
De mogelijke maatregelen en keuzes die in de digitale enquête aan de orde zijn gekomen heeft uw raad
op 25 september 2025 vastgesteld.

Digitale enquête
De respons van inwoners op de digitale enquête is met 15% goed. Er hebben 2476 huishoudens de
enquêtes ingevuld. Bij ondernemers en zzp’ers lag het percentage met 6% een stuk lager. Er zijn 298
enquêtes ingevuld. Van de 298 ondernemers of zzp’ers die de enquête hebben ingevuld zijn alleen de
148 ondernemers of zzp’ers met bedrijfsafval in de analyse voor bedrijfsafval meegenomen.

Fysieke participatie bijeenkomsten
Naast de digitale enquête zijn ook een viertal fysieke bijeenkomsten georganiseerd voor specifieke
doelgroepen. Twee bijeenkomsten voor ondernemers en twee bijeenkomsten voor specifieke
bewonersgroepen. Van deze mogelijkheid is door zowel ondernemers als bewoners geen gebruik
gemaakt. Alleen in Oosthuizen waren 8 bewoners aanwezig. Hieronder een overzicht van de
bijeenkomsten, met daarbij de opkomst:
- Ondernemers en zzp’ers inzake vis gerelateerd bedrijfsafval: 1 ondernemer was aanwezig.
- Ondernemers die bedrijfsafval brengen op milieustraten: 0 ondernemers waren aanwezig.
- Bewoners van het Oorgat, Kathammerzeedijk 1 t/m 30 en Noordeinde 95 t/m 106 inzake inzameling
restafval middels verzamelcontainer of minicontainers: 0 bewoners waren aanwezig.
- Bewoners Oosthuizen inzake inzameling restafval middels ondergrondse containers of
minicontainers: 8 bewoners waren aanwezig.

Uitkomst participatie middels digitale enquête
Uit de participatie-enquête komt naar voren dat de inwoners en ondernemers over het algemeen
(zeer)tevreden zijn over de huidige afvalinzameling, inclusief grof afval. Inwoners waarderen het met
een 7,9 als rapportcijfer en ondernemers waarderen het met een 7,7 als rapportcijfer. De uitkomsten
van de digitale participatie zijn in de bijlage weergegeven.

Grondstoffenplan
Aan de hand van landelijk en Europese doelstellingen, verschillende onderzoeken, lokale metingen,
participatie en zienswijze van de partijen uit uw raad is het nieuwe grondstoffenplan 2026-2030
opgesteld. Het plan is in concept gereed en zal aan uw raad aangeboden worden. Onder vervolgproces
wordt aangegeven hoe uw raad hierin meegenomen wordt.

Vervolgproces
Voor het vervolg van het grondstoffenplan zal uw raad zoveel mogelijk meegenomen worden om een
weloverwogen besluit te kunnen nemen. Hierbij hebben wij het volgende proces voor ogen:
1. Tijdens een themabijeenkomst wordt de nieuwe gemeenteraad geïnformeerd over de stand
van zaken grondstoffenplan en de uitkomsten van de participatie.
2. Het grondstoffenplan wordt beeldvormend besproken in gemeenteraad.
3. Het grondstoffenplan wordt besluitvormend behandeld in gemeenteraad.

Wanneer het nieuwe grondstoffenplan aangeboden wordt aan uw raad is o.a. afhankelijk van afspraken
die gemaakt worden met de nieuwe gemeenteraad.

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

Wij nemen aan u hierbij voldoende geïnformeerd te hebben.

Met vriendelijke groet,

Het college van burgemeester en wethouders van Edam-Volendam,

de secretaris, de burgemeester,
C. Rijnberg R.J. Beukers.

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

Bijlage

Zoals in de brief al is aangegeven was de respons van de inwoners op de digitale enquête met 15% goed
te noemen. Er hebben 2476 huishoudens de enquêtes ingevuld. De respons van de ondernemers en
zzp’ers was met 6% een stuk lager. Er zijn 298 enquêtes ingevuld. Van de 298 ondernemers of zzp’ers
die de enquête hebben ingevuld zijn alleen de 148 ondernemers of zzp’ers met bedrijfsafval in de
analyse voor bedrijfsafval meegenomen. Hieronder worden de uitkomsten van de participatie
weergegeven en toegelicht.

Uitkomsten inwoners participatie
Uit de participatie enquête komt naar voren dat de inwoners over het algemeen (zeer)tevreden zijn
over de huidige afvalinzameling, inclusief grof afval. Men waardeert het met een 7,9 als rapportcijfer.
Men ervaart de afvalinzameling als betrouwbaar, duidelijk en voldoende frequent. Containers worden
op tijd geleegd, GFT en restafval worden volgens een herkenbaar schema opgehaald en veel mensen
geven aan dat zij hun afval altijd goed kwijt kunnen. Vooral de ondergrondse containers en de
milieustraat worden vaak als pluspunten genoemd. Ze zorgen voor minder rommel op straat, minder
overlast van dieren en geven inwoners het gevoel dat de gemeente netjes en schoon is.

Ondanks het goede rapportcijfer zijn er nog wel een aantal aandachtpunten naar voren gekomen, zoals
ondergrondse containers die vol, verstopt of geblokkeerd zijn, de onduidelijkheid waarom plastic, blik
en drankkartons (PMD) niet apart worden ingezameld en de onduidelijkheid van de regels voor het
aanbieden van grof afval. Tot slot leeft er nog een gevoel van ongelijkheid vanuit de dorpen van de
voormalige gemeente Zeevang met Edam en Volendam (lagere frequentie, maar dezelfde heffing).

Hieronder de uitkomsten van de digitale enquête:

Enquête inwoners huidige afvalinzameling positief neutraal negatief Geen
mening
Mening huidige afvalinzameling hele gemeente
- Restafval.
- Groente, Fruit en Tuinafval (GFT).
- Papier en karton.
- Plastic, metalen en drankverpakking (PMD) via restafval
- Glas
- Textiel
- Grof afval

84%
83%
78%
40%
78%
50%
65%

9%
8%
8%
13%
10%
18%
15%

5%
4%
6%
21%
5%
8%
14%

2%
5%
8%
26%
7%
24%
6%

Enquête inwoners mogelijke maatregelen en keuzes
grondstoffenplan
positief neutraal negatief Geen
mening
Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee dat inwoners die hun afval
goed scheiden daarvoor financieel beloond worden?

56%

18%

25%

1%
Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee dat u meer zou betalen voor
afvalinzameling als u daarvoor minder uw afval hoeft te
scheiden?

17%

22%

57%

4%

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

Hele gemeente
Hoe staat u tegenover een mogelijke invoering van
gedifferentieerde tarieven (diftar)?

In hoeverre hebben verschillende aspecten invloed op de
mening over gedifferentieerde tarieven.
- De communicatie en informatie
- De praktische uitvoerbaarheid
- Het stimuleren van het beter scheiden
- De eerlijkheid van kostenverdeling

32%

40%
64%
57%
63%

23%

25%
16%
18%
18%

43%

29%
15%
20%
17%

2%

6%
5%
5%
2%
Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee om in de gehele gemeente het
systeem te hanteren zoals in de voormalige gemeente
Zeevang, waarbij grof huishoudelijk afval op afspraak wordt
opgehaald?

59%

16%

22%

3%

Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee dat er betaald moet worden
voor het aanbieden van grof afval, waardoor de kosten niet
door alle inwoners betaald worden?

37%

18%

43%

2%

Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee om inwoners te laten betalen
voor het inleveren van puin, als bedrijven dit ook tegen
betaling gaan doen?

34%

18%

47%

1%

Hele gemeente
Hoe staat u tegenover het idee om inwoners gratis puin te
laten brengen in Oosthuizen, op een vast dag en met een
maximum van vijf keer per jaar?

33%

16%

47%

4%

Hele gemeente
Hoe staat u tegenover de invoer van toegangspassen voor de
toegang tot de milieustraat.

90%

6%

3%

1%
Voormalige gemeente Zeevang
Hoe staat u tegenover het verhogen van de frequentie ophalen
GFT naar 1 keer per week van 1 april t/m 30 november.

39%

6%

55%

0%
Oosthuizen
Hoe staat u tegenover het plaatsen van ondergrondse
containers in uw wijk in plaats van het gebruik van
minicontainers?

22%

14%

61%

3%
mini
container
geen
voorkeur
verzamel
container

Oorgat, Kathammerzeedijk en deel Noordeinde
Welk van de volgende manieren van inzameling van restafval
heeft de voorkeur?
50% 38% 12%

Uitkomsten participatie ondernemers en zzp’ers
In de huidige situatie neemt de gemeente bedrijfsafval in op de milieustraten in Volendam en in
Oosthuizen en wordt er voor bedrijven die dat willen het bedrijfsafval opgehaald via de gemeente.
Daarnaast kunnen visverwerkende bedrijven hun vis gerelateerde afval storten bij Kras Recycling.
Bedrijven en zzp’ers die hier gebruik van maken hebben een overeenkomst met de gemeente. De
bedrijven die bedrijfsafval aanbieden bij de milieustraten of Kras Recycling waarderen dit met een 7,7

Kijk voor meer informatie op www.edam-volendam.nl
Postbus 180 1130 AD Volendam

als rapportcijfer. De locaties worden ervaren als netjes, overzichtelijk en goed ingericht voor gescheiden
afvalstromen. Medewerkers op de milieustraten worden vrijwel altijd omschreven als vriendelijk,
behulpzaam en duidelijk in hun aanwijzingen. Voor veel ondernemers verloopt het brengen van afval
hierdoor vlot en zonder problemen. Ook de toegankelijkheid van de locaties, zoals bereikbaarheid en
indeling, wordt vaak positief genoemd.

Hieronder de uitkomsten van de digitale enquête:

Enquête ondernemers en zzp’ers waarschijnlijk neutraal onwaarschijnlijk geen
mening
Hoe waarschijnlijk is het dat u in de toekomst uw
bedrijfsafval inlevert bij de milieustraat in
Volendam, als de tarieven 20 tot 50% hoger
uitvallen dan bij commerciële partijen?

16%

23%

60%

1%
positief neutraal negatief geen
mening
Hoe staat u tegenover het voorstel dat het
innemen van vis gerelateerd afval volledig door
Kras Recycling wordt uitgevoerd?

69%

23%

8%

0%

Voorstel
participatie-onderzoek grondstoffenplan
Gemeente Edam-Volendam
Right Marktonderzoek en Advies B.V.
Aangevraagd door : Gemeente Edam-Volendam Telefoon : 038-4212185
Contactpersoon : de heer J. Kaars Projectleider : de heer H. Homma
Datum : 7 augustus 2025 Projectnummer : 4281-02

Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan
Achtergrond Voor de periode 2026–2030 stelt gemeente Edam-Volendam een nieuw grondstoffenplan op. Onder het motto ‘de
vervuiler betaalt’ zijn door de gemeenteraad 11 uitgangspunten vastgesteld die gericht zijn op het verminderen van
het aantal kilo’s restafval, het verhogen van het scheidingspercentage en het verkrijgen van meer grip op de kosten.
Op basis van deze uitgangspunten zijn verschillende mogelijke maatregelen en keuzes geformuleerd. De gemeente
Edam-Volendam wil inwoners en ondernemers actief betrekken bij het maken van keuzes en heeft behoefte aan
inzicht in de mening en houding ten aanzien van mogelijke maatregelen.
Dit voorstel, dat gebaseerd is op het prettige overleg met de heer Kaars, geeft in grote lijnen weer hoe de opzet van
een participatie-onderzoek eruit kan zien en hoe wij gemeente Edam-Volendam kunnen ondersteunen bij de
invulling hiervan. Op een moment dat het u schikt, bespreken wij dit voorstel graag met u, om u zo goed mogelijk te
informeren over de mogelijkheden en eventuele vragen die u heeft te kunnen beantwoorden.
Right Marktonderzoek heeft ruim 30 jaar ervaring met participatie-onderzoek gerelateerd aan afvalvraagstukken
voor diverse gemeenten en afvalinzamelaars. Met onze ervaring en expertise ontwikkelen wij in nauwe
samenwerking met gemeente Edam-Volendam een onderzoek op maat.
Onderzoeksdoel Het doel van dit onderzoek is om inwoners actief te betrekken bij de keuzes die gemaakt worden voor het nieuwe
grondstoffenplan. Het onderzoek geeft inzicht in de mening en houding van inwoners en ondernemers ten aanzien
van de 11 uitgangspunten die door de gemeenteraad zijn vastgesteld. De resultaten bieden gemeente Edam-
Volendam waardevolle input en concrete handvatten voor het maken van onderbouwde maatregelen en keuzes in
het nieuwe grondstoffenplan.
Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan | Gemeente Edam-Volendam | 7 augustus 2025 2

Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan
Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan | Gemeente Edam-Volendam | 7 augustus 2025 3
Doelgroepen Het onderzoek richt zich op zowel inwoners als ondernemers binnen de gemeente. In totaal wonen er circa 37.000
inwoners in de gemeente, verdeeld over ongeveer 16.000 huishoudens. Daarnaast telt de gemeente circa 8.200
bedrijven, waarvan een aanzienlijk deel – ongeveer 3.700 – bestaat uit zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers). Binnen
deze doelgroep zijn enkele onderdelen van het onderzoek specifiek van toepassing op inwoners van Oosthuizen en
inwoners van de voormalige gemeente Zeevang. In de onderzoeksopzet wordt hiermee rekening gehouden.
Steekproef Wij adviseren om geen steekproef te trekken, maar om alle inwoners (huishoudens) en ondernemers binnen de
gemeente uit te nodigen voor deelname aan het onderzoek. Op deze manier krijgt iedereen de kans om zijn of haar
mening te geven, wat bijdraagt aan een breed gedragen en representatief beeld. Bovendien wordt zo voorkomen dat de
indruk ontstaat dat inwoners en ondernemers worden uitgesloten van deelname aan het onderzoek.
Om een zo hoog mogelijke respons te realiseren, is het van belang dat de gemeente Edam-Volendam het onderzoek
vooraf actief onder de aandacht brengt via diverse communicatiekanalen, zowel online als offline. Een heldere en tijdige
aankondiging vergroot de betrokkenheid en verhoogt de kans op waardevolle input vanuit alle geledingen van de
gemeenschap.
Methode Het onderzoek wordt indirect uitgevoerd middels online onderzoek. Inwoners (huishoudens) en ondernemers ontvangen
eerst per post een unieke uitnodiging, waarmee zij worden uitgenodigd om online deel te nemen. De brief bevat
informatie over de achtergrond en het doel van het onderzoek, benadrukt de anonimiteit en objectiviteit van de
werkwijze en bevat een link naar de online vragenlijst. Met behulp van een unieke inlogcode krijgen respondenten direct
toegang krijgen tot de vragenlijst. Afhankelijk van het achtergrondkenmerk (inwoner of ondernemer) leidt de link naar
een specifieke variant van de vragenlijst. Zo ontvangen ondernemers een vragenlijst die is afgestemd op hun situatie,
terwijl bijvoorbeeld inwoners uit de voormalige gemeente Zeevang een versie krijgen waarin voor hen relevante
onderwerpen aan bod komen. In het eerste overleg is afgestemd dat de gemeente Edam-Volendam zelf zorgdraagt
voor het drukwerk en de verspreiding van de brieven. Uiteraard kunnen wij ondersteuning bieden bij de communicatie,
bijvoorbeeld bij het opstellen van de inhoud van de uitnodigingsbrief.

Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan
Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan | Gemeente Edam-Volendam | 7 augustus 2025 4
Vragenlijst De gemeente Edam-Volendam heeft reeds input geleverd in de vorm van een beschrijving van elf uitgangspunten
(maatregelen / keuzes). Op basis van deze inhoudelijke input ontwikkelt Right Marktonderzoek een
conceptvragenlijst, waarbij wij onze kennis en ervaring inzetten om te zorgen voor een logische opbouw, begrijpelijke
formuleringen en geschikte vraagtypen. In dit voorstel gaan wij uit van een vragenlijst van circa 30
verwerkingsvragen. De definitieve inhoud wordt in overleg vastgesteld. Aansluitend wordt de vragenlijst door Right
Marktonderzoek geprogrammeerd in professionele online onderzoekssoftware. Voor een optimale herkenbaarheid –
en daarmee een hogere medewerkingsbereidheid – wordt de vragenlijst opgemaakt in de huisstijl van de gemeente
Edam-Volendam.
Planning Bij opdrachtverlening wordt onderling een gedetailleerde planning afgestemd.
Rapportage De uitkomsten van het onderzoek worden opgeleverd in een overzichtelijke PowerPoint-rapportage. Het rapport
bevat:
een methodische en statistische onderzoeksverantwoording
per vraag een visuele weergave van het resultaat
uitsplitsingen naar inwoners, bedrijven en zzp’ers
toelichtende teksten, inclusief duiding van eventuele relevante en significante verschillen.

Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan
Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan | Gemeente Edam-Volendam | 7 augustus 2025 5
Prijsindicatie
(excl. btw)
De indicatieve prijs voor de opzet en uitvoering van het participatie-onderzoek bedraagt: € 15.000,- (excl. btw).
Deze prijs is gebaseerd op de eerste briefing en dient als indicatie. Zodra alle onderdelen van het onderzoek in
overleg verder zijn uitgewerkt en vastgesteld, ontvangt de gemeente een definitieve prijsopgave.
Bij deze prijs zijn de volgende activiteiten inbegrepen:
ontwikkelen vragenlijst
programmeren en testen vragenlijst
gebruik onderzoekssoftware
ondersteuning bij communicatie
datacontrole en -analyse
PowerPoint-rapportage
bespreken resultaten.

Ervaring
Right Marktonderzoek heeft de afgelopen 30 jaar ruime ervaring opgedaan met de uitvoering van diverse marktonderzoeken voor een
breed scala aan opdrachtgevers. Hieronder zijn enkele relevante opdrachtgevers weergegeven. Voor een uitgebreid overzicht van onze
opdrachtgevers en onderzoeken verwijzen wij u naar onze website rightmarktonderzoek.nl.
Full service marktonderzoeksbureau
Right Marktonderzoek is een onafhankelijk, vakkundig en persoonlijk full service onderzoeksbureau met al 30 jaar een passie voor
onderzoek. Wij zijn een bedrijf dat gericht is op kwaliteit en stellen ons ten doel om betrouwbare, heldere en toegankelijke
onderzoeksresultaten te leveren. Door middel van een flexibele werk- en denkwijze verdiepen wij ons in wat u van ons verwacht. In dit
proces zoeken wij voor elk probleem een oplossing en durven wij ons kritisch op te stellen.
Right Marktonderzoek, als u het écht wilt weten…
Onderzoeken: medewerkersonderzoek . klantenonderzoek . imago-onderzoek . naamsbekendheidsonderzoek . website onderzoek etc.
Methoden: online . telefonisch . panel . face-to-face . mysteryshopping . diepte-interviews . groepsdiscussies
Voorstel participatie-onderzoek grondstoffenplan | Gemeente Edam-Volendam | 7 augustus 2025 6
Aangesloten bij

Als u het écht wilt weten…

12 februari 2026 14:24
Detailrapport Vraag en antwoord los v/h Raadsplein (ID 966)
Veld Waarde
Datum vraag 07-02-2026
Onderwerp Toelichting enquête afvalscheiding en beleidsduiding
Fractie(s) LEV
Vraag en antwoord In een recent publiek interview heeft de portefeuillehouder
aangegeven dat circa 2.500 enquêtes zijn ingevuld over
afvalscheiding en dat inwoners graag afval willen scheiden. Naar
aanleiding hiervan heeft onze fractie behoefte aan nadere
toelichting op de totstandkoming en beleidsmatige duiding van
deze uitspraak.

Vraag 1.
Kan het college toelichten op welke wijze de genoemde enquête
over afvalscheiding is uitgevoerd en verspreid?
Antwoord 1:
Op 25 september 2025 heeft de gemeenteraad een positief besluit
genomen over het bijgevoegde plan van aanpak voor de enquête
over afvalscheiding (zie bijlage 1). De enquête is conform het plan
van aanpak uitgevoerd (zie bijlage 2), met daarbij een viertal fysieke
bijeenkomsten. Twee bijeenkomsten voor ondernemers en twee
bijeenkomsten voor specifieke bewonersgroepen. In februari wordt
de gemeenteraad geïnformeerd over de uitkomsten van de enquête
en de fysieke bijeenkomsten middels een raadsinformatiebrief.

Vraag 2.
Kan het college aangeven hoe de respons van circa 2.500 ingevulde
enquêtes zich verhoudt tot het totale aantal huishoudens in de
gemeente Edam-Volendam?
Antwoord 2:
Er zijn ongeveer 16.000 huishoudens aangeschreven. Circa 2.500
huishoudens hebben de enquête ingevuld. Dat is een respons van
15%.

Vraag 3.
Is bij de interpretatie van de uitkomsten rekening gehouden met
representativiteit naar kern, leeftijd en huishoudenstype?
Antwoord 3:
In de uitkomst van de enquête zijn de achtergrondkenmerken van
leeftijd en grootte van huishouden bekend. Voor sommige kernen
of wijken zijn specifieke vragen gesteld die van belang zijn voor
deze kernen of wijken.

Vraag 4.
Op welke wijze zijn de uitkomsten van deze enquête betrokken bij
de ontwikkeling en onderbouwing van het afvalstoffenbeleid?
Antwoord 4:

12 februari 2026 14:24
Pagina 2

De uitkomsten van de enquête zijn als belangrijk onderdeel
meegenomen bij de totale afwegingen voor de ontwikkeling en
onderbouwing van het concept grondstoffenplan.

Vraag 5.
Kan het college bevestigen dat beleidskeuzes omtrent
afvalinzameling en kostenstructuur niet uitsluitend worden
gebaseerd op deze enquête, maar op een bredere afweging van
juridische, financiële en maatschappelijke aspecten?
Antwoord 5:
Zie antwoord vraag 4.
Bijlage(s) Bijlage 1: Besluitenlijst raadsvergadering 25-09-2025
Bijlage 2: O4281-02 Voorstel participatie-onderzoek
grondstoffenplan

PAGINA 1 VAN 3

AMENDEMENT

Onderwerp:
De raad van de gemeente Edam-Volendam bijeen op 25 september 2025

Ondergetekende(n) stelt/stellen voor het besluit/de beslispunten:
2. Instemmen met het plan van aanpak voor de participatie.

Als volgt te amenderen:
2. Instemmen met het plan van aanpak voor de participatie, met als toevoeging de opdracht aan het
college om ook fysieke vormen van participatie te organiseren in verschillende kernen van de
gemeente.

Toelichting:
Gedegen participatie is belangrijk om het vertrouwen van de inwoners in de gemeente te vergroten,
beter te weten wat er leeft om minder vaak verrast te worden. Het huidige voorstel voor
participatieonderzoek is voornamelijk gericht op een online enquête onder inwoners en
ondernemers. Het doel van deze participatie is om inwoners en ondernemers actief te betrekken bij
het maken van keuzes voor het nieuwe grondstoffenplan. Alleen een enquête is hier niet de juiste
vorm voor. Het thema van grondstoffen raakt inwoners direct, in hun dagelijks leven en in de
portemonnee. Daarnaast is het een ingewikkeld onderwerp, waarbij het helpt om het gesprek aan te
gaan en elkaars ideeën aan te horen. Het college wordt daarom gevraagd om naast de enquête
aanvullende participatievormen in te zetten, zoals inloopbijeenkomsten in verschillende kernen van
de gemeente, waar inwoners in gesprek kunnen over de voorgestelde maatregelen. Of focusgroepen
of rondetafelgesprekken met specifieke doelgroepen, zoals ondernemers. Voor kernen met
verschillende afvalsystemen zijn aparte bijeenkomsten wenselijk.
Overwegende dat:
● een enquête nuttig is om kwantitatief inzicht te verkrijgen in de meningen en houdingen van
een brede groep, maar onvoldoende ruimte biedt voor verdieping, dialoog en het verkennen
van nieuwe ideeën;
● grondstoffen een uitgebreid en soms ingewikkeld onderwerp is, waar het bij helpt om in
gesprek te gaan om context te kunnen bieden;
● participatie meer is dan het ophalen van meningen: het gaat ook om het opbouwen van
wederzijds begrip en draagvlak;

PAGINA 2 VAN 3

● sommige doelgroepen (zoals ouderen en laaggeletterden) minder goed bereikt worden via
digitale enquêtes;
● de kwaliteit van beleidskeuzes toeneemt wanneer inwoners en ondernemers in gesprek met
elkaar en met de gemeente kunnen treden;
● Een deel van het budget E10179-100 / 44400 te gebruiken is om de fysieke participatie te
organiseren.

Partijnamen en -logo’s indienende fracties:

Sean Tol Max Slotboom Jan Veerman

Indien het amendement is aangenomen, wordt het raadsbesluit aangepast.

PAGINA 3 VAN 3

Transactiebewijs iBabs digitale handtekening